fa بهینه سازی توأمان انرژی و تأخیر در مسیریابی شبکه حسگر بی‌سیم مخابرات Communication پژوهشي Research <span dir="RTL">شبکه‌های حسگر بی‌سیم شامل ده‌ها یا صد‌ها حسگر هستند که بر اساس کاربرد مورد نظر در محیط پخش می‌شوند</span> <span dir="RTL">و به جمع آوری اطلاعات می&shy;پردازند</span><span dir="RTL">. در بسیاری از کاربردها، دریافت سریع اطلاعات دارای اهمیت بسیاری است . همچنین، </span><span dir="RTL">ارسال اطلاعات بیشترین مقدار انرژی را مصرف می&shy;کند و با توجه به محدود بودن انرژی در نظر گرفته شده، کنترل مصرف انرژی، چالشی مهم محسوب می&shy;شود.</span> <span dir="RTL">میزان مصرف انرژی و</span> <span dir="RTL">&nbsp;ایجاد تأخیر در انتقال اطلاعات از مبدا به مقصد از مهم‌ترین مشکلات موجود در شبکه حسگر بی‌سیم است. در این تحقیق، مصرف انرژی و تأخیر به صورت دو پارامتر مستقل و همچنین توأمان با استفاده از الگوریتم&shy;های فرا ابتکاری در شبکه حسگر بی‌سیم بهینه‌ شده است. نتایج نشان می&shy;دهد بهینه&shy;سازی توأمان دو پارامتر مصرف انرژی و تأخیر می&shy;تواند در شبکه&shy;های حسگری، موثر باشد و طول عمر شبکه و همچنین کارایی آن را افزایش دهد.</span> <span dir="RTL">برمبنای نتایج، با افزایش تکرار الگوریتم بهینه&shy;سازی، نتایج الگوریتم فراابتکاری پشنهادی، در مقایسه با الگوریتم ازدحام ذرات، نزدیکتر به نتایج الگوریتم کوتاه&shy;ترین مسیر است.</span> <strong>Wireless sensor networks consisting of tens or hundreds of sensors that are based on intended use in a distributed environment and their main purpose is to record information. In numerous applications, sharing information in short period of time is gravely important. Also, sharning information would spend most of system&rsquo;s energy and considering the limitaions of energy resource in system, controlling the energy usage in network is a challenge. So, the most important problems in wireless sensor network are energy consumption and latency on the network. To optimize energy consumption and transmission delay, separately and hand-to-hand, meta-heuristic algorithms in wireless sensor network can be used. Based on results, hand-to-hand optimization of these two parameters can increase longevity and performance of the network. The results show that by repeating optimization algorithm, suggested Metaheuristic algorithm&rsquo;s results are more similar to results of Shortest path algorithm, in comare to results of Particle Swarm Optimization (PSO) algorithm</strong> حسگر بی سیم, شبکه حسگر بی سیم, بهینه سازی, الگوریتم بهینه یابی, مصرف انرژی شبکه, تأخیر شبکه GWO, Networks, Network’s Energy Usage, Network’s Delay, Optimization, PSO, Routing, Sensor, Wireless 91 102 http://jiaeee.com/browse.php?a_code=A-10-995-1&slc_lang=fa&sid=1 Davood Gharavian داود غرویان d_gharavian@sbu.ac.ir 10031947532846006102 10031947532846006102 No Shahid Beheshti University, Electrical Faculty دانشکده مهندسی برق - دانشگاه شهید بهشتی Amir Rahdar امیر راهدار a_rahdar@sbu.ac.ir 10031947532846006103 10031947532846006103 Yes Shahid Beheshti University, Electrical Faculty دانشکده مهندسی برق - دانشگاه شهید بهشتی